نند برنج طبخ می شود(Ronney et al., 2000) (جدول 1-3).
جدول 1-3- میزان سطح زیر کشت و تولید سورگوم در برخی استان‏های کشور در سال1387 ( المدرس، 1387)
استانسطح زیر کشت
(هکتار)میزان تولید
(تن)خوزستان4598206910سیستان و بلوچستان3500120000مازندران200090600خراسان رضوی159880172گلستان130089600گیلان1905700اصفهان21011250خراسان جنوبی81256840یزد70070000کل149087310721-2-1- طبقه بندی علمی سورگوم
گیاه سورگوم (Sorghum bicolir L.) از جنس Sorghum متعلق به خانواده Poaceae و زیر خانواده Panicoideae و طایفه Andropogoneae می باشد(De Wet, 1999) (جدول 1-4).
جدول1-4 رده بندی گیاه سورگوم
Plantae
Magnoliophyta
Liliopsida
Poales
Poaceae
SorghumKingdom:
Division:
Class:
Order:
Damily:
Genus:
1-2-2- طبقه بندی ژنتیکی سورگوم:
سورگوم ها از نظر تعداد کروموزم به سه دسته تقسیم می شوند سورگوم های ورسی کالر S.versi color که 10n =2 بوده گیاه یک ساله وحشی و در آفریقا یافت میشود و سورگوم بی کالر S.bicolor که 20 n =2 و دیپلوئید و همان سورگوم معمولی میباشد که سودان گراس نیز جزء این گروه است و در نهایت سورگوم های S.halopense که 40 n =2و تتراپلوئید چند ساله هستند مانند جانسون گراس ( قیاق). سورگوم گیاهی است خود گشن که درصد دگر گشنی آن نزدیک به 5 درصد است که در سودان گراس این درصد بیشتر از همه است. در خوشه سورگوم ممکن است تا 4000 بذر تشکیل شود که وزن هزار دانه آن 16 تا 40 گرم می باشد. دانه آن گرد و کروی به رنگ قهوای متمایل به قرمز می باشد. استفاده مستقیم دام از علوفه تازه سورگوم ممکن است باعث مسمومیت دام شود زیرا در برگهای سورگوم جوان ماده گلوکوزیدی به نام دورین2 وجود دارد که سمی است وقتی که به پروسیک اسید تبدیل میشود باعث مسمومیت دام میشود. برای کم شدن خطر مسمومیت دام نبایستی از علوفه تازه استفاده کرد وقتی ارتفاع ساقه سورگوم از 50 سانتی متر به طرف 100 سانتی متر حرکت میکند میزان این ماده سمی کاهش پیدا می کند، همچنین در سیلو نیز از بین میرود (Dahlberg, 2000).
1-2-3- توصیف گیاه شناسی سورگوم
سورگوم گیاهی علفی و معمولا یک ساله است؛ اما انواعی از آن نیز وجود دارند که میتوانند از طریق تولید پنجههای تازه و ریزوم از بخشهای قدیمی گیاه سال ها باقی بمانند (House, 1985). طول دوره زندگی در انواع مختلف آن بین 45 تا 180 روز است و ارتفاع آن از 60 تا 460 سانتی متر متغیر است. غالباً در مزارع، تولید یک ساقه منفرد منتهی شونده، میکند؛ اما ظرفیت بسیار متنوعی در پنجه زنی بسته به واریته و جمعیت از خودشان نشان میدهند (Doggett, 1988) این محصول انواع مختلفی دارد و از نقطه نظر مصرف به چهار گروه شیرین ،دانهای ،علوفهای و جارویی تقسیم بندی میشود(Martin, 1986).