درنظر گرفتن منابع انسانی فاقد روح هستند ومنابع انسانی وکارکنان یک سازمان انرژی وروح را به سازمان هدیه می کنند. وجود انگیزه قوی رضایت شغلی مناسب شرط اول موفقیت سیستمهای مدیریت است. برای این باید فعالیتهای زیر در دستور کار یک سازمان قرار گیرد:
1- جمع آوری دیدگاهها، نظرات ونیازهای کارکنان در راستای مسئله رضایت شغلی.
2- تحلیل وبررسی نظرات کارکنان
3- اندازه گیری رضایت شغلی
4- بررسی وجستجوی راهکارهای بهبود (افزایش رضایت شغلی)
با توجه به مقدمه مذکور ، در می یابیم که شناخت عوامل روانی ، اجتماعی که بر نگرش ها و باورداشت های شخص شاغل تأثیر تعیین کننده ای دارند و وی را نسبت به شغلش خوش بین و یا بدبین و متنفر می کند ، بسیار حائز اهمیت بنظر می رسد . چراکه کلیه نگرش های یک شاغل نسبت به شغــلش در کارش انعکاس مـــی یابد و بر کیفیت عمـــلکرد وی تأثیر می گذارد . اکثر صــاحب نظران اعتقاد دارند که اگر فـرد به شغــلش علاقــمند باشد و از آن راضــی باشد ، بـــازده کاری و کارایی وی افزایش می یابد براین اساس و نیز با توجه به نقش تعیین کننده ای که شاغلین بخش های مرتبط با نشر و مطبوعات در ساختن فرهنگ و شخصیت امروز و شاید آینده جامعه دارد و هم چنین به علت کمبود شدید تحقیقات در این زمینه ، اهمیت و ضرورت انجام این تحقیق آشکار می شود .
1-5: سئوالات تحقیق
در بیان مسأله تحقیق ذکر شد که سئوال آغازین این پژوهش این است که چـه عوامـلی اجتماعی بر مـیزان رضـایت شـغلی کارکنان روزنامه همشهری مؤثرهستند ؟
سئوالات زیر را می توان سئوالات فرعی این تحقیق دانست که در پایان تحقیق به آن ها پاسخ داده شده است .
1) آیا ویژگی های فردی تأثیری بررضایت شغلی کارکنان روزنامه دارد ؟
2)آیاروابط با سرپرست تأثیری بررضایت شغلی کارکنان این روزنامه دارد؟
3)آیا روابط با همکاران تأثیری بررضایت شغلی کارکنان این روزنامه دارد؟
4)آیا عدالت توزیعی تأثیری بررضایت شغلی کارکنان این روزنامه دارد ؟
5)آیا تعهد سازمانی تأثیری بررضایت شغلی کارکنان این روزنامه دارد؟
6)آیا انتظارات شغلی تأثیری بر رضایت شغلی کارکنان این روزنامه دارد؟
7)آیا کنترل بر کار تأثیری بررضایت شغلی کارکنان این روزنامه دارد؟
1-6: فرضیه های پژوهش
هدف از انجام هر پژوهش ، دستیابی به حقایق و واقعیات است و اساساً پژوهش ، یعنی طلب حقیقت .براین اساس هر گونه بررسی و تحقیق که پاسخ های روشن داشته باشد و از جانبی ، خود پژوهنده بر پاسخ سئوالات موضوع مورد بررسی واقف باشد ، نمی تواند عنوان پژوهش داشته باشد ؛ بلکه این کار ، نوعی مصادره به مطلوب و تحلیل حاصل می باشد . اگر چه ما در این پژوهش ، بسیاری از تحقیقات نظری و عملی در باب علل و عوامل ومؤثر بر رضایت شغلی را بررسی کردیم و چارچوب نظری تحقیق ، از میان نظریه های متعدد در باب رضایت شغلی ، سه نظریه مناسب را (تبادل، اختلاف وانصاف) بطور ضمنی مبین تغییرات در میزان رضایت شغلی شاغلان روزنامه همشهری دانستیم اما این نکته را متذکر می شویم که بیشتر این تحقیقات در خارج از کشور انجام شده است و با توجه به تفاوتهای فرهنگی ، نتایج این تحقیقات قابل تعمیم به جامعه ما نیست . به عبارتی دیگر ، باید صحت و سُقم آنها به محک تحقیق و بررسی درآید و واقعیات بر ما آشکار گردد.
با توجه به مقدمه مذکور و با نظر به مطالعات انجام شده ، و چارچوب نظری این پژوهش ، فرضیات تحقیق ما ، چنین است :
1- به نظر می رسد متغیرهای شخصی کارکنان، تأثیر مثبت بر رضایت شغلی آنان دارد .
2-به نظر می رسد کنترل برکار ،تأثیر مثبتی بر رضایت شغلی کارکنان دارد .
3- به نظر می رسد عدالت توزیعی ، تأثیر مثبتی بر رضایت شغلی کارکنان دارد .
4- به نظر می رسد انتظارات شغلی ، تأثیر مثبتی بر رضایت شغلی کارکنان دارد .
5- به نظر می رسد تعهد سازمانی، تأثیر مثبتی بر رضایت شغلی کارکنان دارد.
6-به نظر می رسد روابط با همکاران تأثیر مثبتی بر رضایت شغلی کارکنان دارد .
7-به نظر می رسد روابط با سرپرست تأثیر مثبتی بر رضایت شغلی کارکنان دارد.
1-7 قلمرو تحقیق
1-7-1 قلمرو موضوعی
قلمرو موضوعی این پژوهش این است که چـه عوامـل اجتماعی بر مـیزان رضـایت شـغلی کارکنان روزنامه همشهری مؤثرهستند ؟
1-7-2 قلمرو زمانی
قلمرو زمانی این پژوهش، عوامل اجتماعی موثر بر رضایت مندی کارکنان روزنامه همشهری درشش ماهه اول سال 1393 می باشد .
1-7-3 قلمرو مکانی
قلمرو مکانی پژوهش روزنامه همشهری در تهران است .
فصل دوم : پیشینه و ادبیات پژوهش و چارچوب نظری
2-1:مروری بر تحقیقات انجام شده در خارج از کشور :
مطالعه رضایت شغلی یا واکنش عاطفی افراد نسبت به شغل از سال 1935 که نخستین بار توسط هاپاک 1مورد توجه واقع شد ، تاکنون موضوع بحث جامعه شناسان وپژوهشگران بسیاری بوده است ( بوریل و مورگان ،1383: 199).
از جمله جامعه شناسانی که در مورد رضایت شغلی تحقیقاتی انجام داده کلارک2 است .وی اعتقاد داشت ارضای خواست ها در انسان ایجاد انگیزه می کند و عدم ارضای نیازها او را دچار یأس و ناامیدی می نماید و مواجهه مستمر با ناکامی انسان را دچار فرسودگی می کند وقتی نیازها ارضاء شود دیگر انگیزه رفتار به حساب نمی آید ارضای یک نیاز ممکن است با مانـع روبرو شود گاهـی بر اثر مانع نیروی نیاز تخفیف می یابد ولی این تخفیف همیشه ابتدا به ساکن پیش نمی آید بلکه شخص که با مانع روبروست ممکن است ضمن در افتادن با آن به رفتار انطباقی دست بزند. شخص ممکن است انواع رفتارها را بیازماید تا رفتاری بیابد که هم نیاز او را مسیر سازد و هم تنش و فشار ناشی از مانع را کم کند و اگر در جهتی کوشش کند که موقعیتی حاصل نشود در اینجاست که عدم رضایت شغلی را ابراز می کند .”کلارک بیــان می دارد عوامل مختـلفی روی رضـایت شغلـی اثر می گـذارند و یـکی از ایـن عوامـل نـوع جـنسیت است. او رضایت شغلی زنـان را بیشتـر از مـردان می داند.”( ملک زاده ،1384: 112)
در اوایل دهه 1920 مهندسان در مورد اثر شرایط کار و پرداخت حقوق و دستمزد بر رضایت شغلی تأکید می کردند. در این زمینه، متغیرهایی مانند کارایی فرد، استراحت در بین ساعات کار و عوامل محیطی مانند نور و صدا مورد توجه قرار گرفتند و مدیریت علمی روی طراحی کار، شرایط کاری، طرح های پاداش و ارتباط آن با افزایش تولید و بهبود روحیه تأکید می کرد. در خلال دهه 1930 و 1940 توجه محقـــقان بیشتر بر نقش گروه های کاری و سرپرســتان در افزایش رضایـت شغلـی، متمـرکز بود.
” انقلاب صنعتی که از اوایل قرن بیستم به اوج خود رسید جوامع صنعتی اروپا و آمریکا رادگرگون ساخت و موجبات رشد صنایع و گسترش بازرگانی و توسعه راه های ارتباطی و به تبع آن گسترش شهر نشینی و افزایش جمعیت شهری چهره جوامع صنعتی دگرگون ساخت . در قرن بیستم غول سرمایه داری آمریکا در چارچوب لیبرالیسم اقتصادی و منابع طبیعی سرشار در پژوهش های علمی و صنعتی به آنچنان پیشرفت در تکنولوژی می رسد که تولید انبوه و توسعه بازار فروش را برای این جامعه ضروری می سازد . از آنجایی که این کار نیز بدون سلطه بر بازارهای مصرف جهانی امکان پذیر نیست پدیده تبلیغات تجاری به مشابه ابزاری مؤثر در این روند ظهور می کند. چنین اوضاع و احوالی از قرن بیستم و به ویژه جنگ جهانی اول در آمریکا ادامه داشت که موازات آن دانشمندان و محققین رشته های علوم اجتماعی به مطالعه پدیده های روانی – اجتماعی ناشی از روند سرمایه داری و رشد صنعت پرداختند .
از طرف دیگر در ارتباط با اداره امور صنعتی وتنظیم برنامه های عرضه و تقاضا وترتیب امور تجاری ،‌علم مدیریت اداری که سال های قبل وسیله ماکس و بر تحت عنوان (بوروکراسی )در اروپا به وجود آمده بودر در آمریکا نقش بسیار مهمی را در تولید و توزیع و رشد جامعه آمریکا پیدا نمود . آموزش برای بالا بردن مهارت ها و ظرفیت و کیفیت تولید از اهمیت به سزایی برخوردار شد .
این تحولات فوق العاده چشمگیر ، که نشان دهنده نقش آشکار تکنولوژی و صنعت بود و نتایج بسیار درخشانی را در بهبود زندگی اجتماعی داشت ، ضمناً‌مسایل و مشکلاتی را به با آورد که به موازات رشد اجتماعی کم کم خود را نشان داد و این فکر را آمریکا به وجود آورد که از راه آموزش بتوان برمسائل و مشکلات فائق آمد .
طی دو دهه 1920 و 1930 که سال های بحران اقتصادی آمریکا است تولید از لحاظ کمی و کیفی وضع بسیار نا مطلوبی پیدا کرد وجامعه آمریکا را سخت تکان داد . سرمایه داران و صاحبان صنایع از یک طرف و